Yetkinlik dövründə yaranan akne, yeniyetməlik dövründəki sızanaqlardan həm yerləşmə yerinə, həm də yaranma səbəblərinə görə fərqlənir. Yeniyetmələrdə adətən "T-zonası" (alın, burun) yağlılıqdan əziyyət çəkdiyi halda, yetkin xanımlarda sızanaq elementləri daha çox üzün aşağı hissəsində, yəni çənə xətti, çənəaltı və boyun nahiyəsində (U-zonası) cəmləşir. Professional bir dermatoloq bu mənzərəni görən kimi dərhal hormonal fonu və dərinin baryer funksiyasını yoxlamağa qərar verir. Çünki yetkin bir qadının dərisi daha nazikdir və yeniyetmələrin istifadə etdiyi aqressiv vasitələr yetkin bir dəridə sağalmaz yaralar buraxa bilər. Bu səbəbdən bir dəri həkimi ilə məsləhətləşmədən edilən hər bir müdaxilə dərini daha da vaxtından əvvəl qocalda bilər.
Bir çox xanım sızanaqları sadəcə "çirkli dəri" ilə əlaqələndirir, lakin bu, böyük bir yanlışdır. Professional bir dermatoloq bilir ki, akne kompleks bir xəstəlikdir. Yetkin xanımlarda bu problemin bir neçə sütunu var:
Xanımlarda menstrual tsikl, hamiləlik, laktasiya və ya perimenopauza dövrləri hormonların "rəqsi" deməkdir. Professional bir dəri həkimi qeyd edir ki, androgenlərin (kişilik hormonları) nisbi artımı yağ vəzilərini stimullaşdırır. Bu da hər bir məsamənin tıxanmasına və ağrılı, dərində yerləşən sızanaq düyünlərinin yaranmasına səbəb olur.
Müasir iş həyatı və gündəlik qayğılar kortizol səviyyəsini artırır. Professional bir dermatoloq olaraq müşahidə edirəm ki, stress dövründə pasiyentlərin dərisi daha həssas olur və iltihabi proseslər sürətlənir. Stress dərinin immunitetini aşağı salır, bu da hər bir sızanaq yerinin gec sağalmasına və ləkə qalmasına şərait yaradır.
Bəzən xanımlar dərini cavan saxlamaq üçün çox ağır, yağlı kremlərdən istifadə edirlər. Bir dəri həkimi üçün bu, "komedogen" təsir deməkdir. Məsamələr nəfəs ala bilməyəndə daxildə yığılan yağ bakteriyalar üçün ziyafət süfrəsi açır. Nəticədə üzün hər yerində xırda, lakin inadkar sızanaq səpkiləri yaranır.
Əgər siz evdə hər hansı bir krem sürtməklə bu problemi həll etməyə çalışırsınızsa, sadəcə vaxt itirirsiniz. Professional bir dermatoloq müayinəsi zamanı dərinin növü, yağlılıq dərəcəsi və sızanaqların növü (papula, pustula, kista) müəyyən edilir. Bir dəri həkimi bəzən daxili səbəbi tapmaq üçün qan analizləri, hormonal panellər və hətta ginekoloji USM müayinəsi tələb edə bilər. Unutmayın ki, üzdəki hər bir sızanaq daxili orqanların bir siqnalıdır. Professional bir dermatoloq bu siqnalları düzgün oxuyan yeganə mütəxəssisdir.
Müalicə prosesi fərdi olmalıdır. Professional bir dermatoloq müalicəni bir neçə istiqamətdə aparır:
Buraya retinoidlər, azelaik turşusu və benzoil peroksid daxildir. Lakin bir dəri həkimi bu maddələri təyin edərkən dərinin baryerini qorumaq üçün xüsusi sxemlər qurur. Məsələn, retinoidləri hər gün deyil, pilləli şəkildə istifadə etməyi bir professional dermatoloq tövsiyə edəcəkdir. Yanlış dozada istifadə olunan maddə dərini yandıra və hər bir sızanaq yarasını qalıcı bir çapığa çevirə bilər.
Əgər vəziyyət ağırdırsa, professional bir dəri həkimi daxilə qəbul edilən antibiotiklər, hormonal tənzimləyicilər və ya izotretinoin tərkibli dərmanlar təyin edə bilər. Bu dərmanlar yalnız və yalnız professional bir dermatoloq nəzarəti altında, müntəzəm qaraciyər sınaqları yoxlanılmaqla qəbul edilməlidir. Özbaşına qəbul edilən dərmanlar sağlamlığınız üçün geri dönülməz fəsadlar yarada bilər.
Müasir dövrdə professional bir dəri həkimi sızanaqları müalicə etmək üçün lazer terapiyası, fotodinamik terapiya və ya kimyəvi pilinqlərdən istifadə edir. Bu prosedurlar həm mövcud olan hər bir sızanaq elementini qurudur, həm də dərinin teksturasını yeniləyir. Professional bir dermatoloq tərəfindən icra edilən bu üsullar çapıq riskini sıfıra endirir.
Xanımların ən çox etdiyi səhv sızanaq gördükdə dərini spirtli toniklərlə "qurutmaqdır". Professional bir dermatoloq isə tam əksini deyir: "Dərini nəmləndirin!". Dəri baryeri pozulduqda, dəri özünü müdafiə etmək üçün daha çox yağ ifraz edir. Bir dəri həkimi sizə yağsız (oil-free) və su əsaslı nəmləndiricilər seçməkdə kömək edəcəkdir. Baryeri sağlam olan dəri sızanaqlara qarşı daha dözümlüdür. Professional bir dermatoloq dərənizin həm təmiz, həm də nəm qalmasını təmin edən qızıl balansı qurur. Hər bir sızanaq dərinin susuzluqdan verdiyi bir reaksiya da ola bilər.
Bir vaxtlar deyirdilər ki, şokolad sızanaq yaradır. Professional bir dəri həkimi üçün bu, tamamilə doğru deyil, lakin həqiqət payı var. Yüksək glikemik indeksli qidalar (şəkər, ağ çörək) qanda insulini artırır, bu da öz növbəsində yağ vəzilərini coşdurur. Professional bir dermatoloq pasiyentlərinə süd məhsullarını və şəkəri azaltmağı tövsiyə edir. Düzgün qidalanma, professional bir dəri həkimi tərəfindən yazılan dərmanların təsirini ikiqat artırır. Hər bir sızanaq müalicəsi mətbəxdən başlayır desək, yanılmarıq.
Sızanaqlar sağalsa da, geridə buraxdığı qırmızı və ya qəhvəyi ləkələr xanımları narahat etməyə davam edir. Professional bir dermatoloq bu mərhələdə C vitamini, niasinamid və lazer üsullarından istifadə edir. Bir dəri həkimi ləkələrin dərinliyini ölçərək sizə uyğun olan serumu təyin edir. Unutmayın ki, günəşdən qoruyucu krem istifadə etmədən heç bir sızanaq ləkəsi tam sağalmayacaq. Professional bir dermatoloq sizi SPF istifadəsinə öyrədən ən böyük müəlliminizdir.
Dəriniz sizin vizit kartınızdır. İnternetdən oxuduğunuz maskalar və ya rəfiqənizin tövsiyə etdiyi kremlər sizi müvəqqəti rahatlada bilər, lakin daxili problemi həll etməz. Professional bir dermatoloq dərənizin biokimyasını anlayan və sizə fərdi yanaşan yeganə şəxsdir. Bir dəri həkimi ilə keçdiyiniz yol sizi həm sağlam dəriyə, həm də gənc qalmağa aparır. Hər bir sızanaq bir xəbərdarlıqdır, bu xəbərdarlığı ciddiyə alın və professional bir dermatoloq dəstəyi ilə daxili və xarici gözəlliyinizi qoruyun.
Dermatoloq Dr. Fəridə Axundova
Diqqət: Bu səhifədəki məlumatlar yalnız ümumi məlumatlandırma məqsədi daşıyır və peşəkar tibbi məsləhəti əvəz etmir. Dəqiq diaqnoz və müalicə üçün mütləq ixtisaslı həkimlə şəxsən məsləhətləşməlisiniz. Hər bir pasiyentin vəziyyəti fərqlidir və fərdi yanaşma tələb edir.
Randevu üçün: +994 55 250 39 46
Dr. Fəridə Axundova ilə randevu alın və dəri sağlamlığınız üçün fərdi müalicə planı əldə edin. 15+ il təcrübə və minlərlə məmnun pasiyent.
Telefon: +994 55 250 39 46
