Dəri qulluğu dünyasında hər gün yeni bir trend yaransa da, bəzi maddələr illər keçsə də öz "qızıl standart" statusunu qoruyub saxlayır. Bu maddələrin başında isə heç şübhəsiz Vitamin C gəlir. Xüsusilə xanımlar arasında parlaq, ləkəsiz və gənc bir dəriyə sahib olmaq istəyi bu seruma olan tələbatı artırıb. Lakin hər parlaq şüşədəki məhsul eyni effekti vermir. Professional bir dermatoloq müayinəsində pasiyentlərin ən çox verdiyi suallardan biri budur: "Vitamin C serumu həqiqətən işləyirmi, yoxsa bu sadəcə bir marketinq hiyləsidir?" Bir dəri həkimi olaraq deyə bilərəm ki, Vitamin C (L-Askorbin turşusu) dərinin ən güclü antioksidant müdafiəçisidir, lakin onun düzgün formulu və istifadə qaydası nəticəni müəyyən edən əsas amildir.
Vitamin C bədənimiz tərəfindən təbii yolla istehsal olunmayan, mütləq kənardan (qidalar və ya topik vasitələrlə) alınmalı olan bir vitamindir. Dərimiz xarici mühitlə (günəş şüaları, çirkli hava, siqaret tüstüsü) daimi təmasda olduğu üçün oksidləşdirici stresə məruz qalır. Təcrübəli bir dermatoloq sizə izah edəcəkdir ki, bu oksidləşdirici stres sərbəst radikallar yaradır və dərinin vaxtından əvvəl qocalmasına, kollaqen liflərinin parçalanmasına səbəb olur.
Bir dəri həkimi üçün Vitamin C-nin ən böyük əhəmiyyəti onun bu sərbəst radikalları neytrallaşdırmaq qabiliyyətidir. Bundan əlavə, dərinin üst qatında yaranan sızanaq və digər iltihabi proseslərdən sonra qalan izlərin təmizlənməsində bu vitamin əvəzsizdir. Xanımlarda yaş artdıqca kollaqen istehsalı azaldığı üçün, professional dermatoloq məsləhəti ilə rutinə daxil edilən Vitamin C, dərinin elastikliyini bərpa etməyə kömək edir.
Vitamin C serumunu dəriyə tətbiq etdikdə o, bir neçə fərqli istiqamətdə işləməyə başlayır. Birincisi, o, kollaqen sintezini stimullaşdırır. Kollaqen dərini gənc və möhkəm saxlayan "karkas"dır. Bir dəri həkimi olaraq müşahidə edirəm ki, nizamlı Vitamin C istifadəsi incə qırışların görünüşünü nəzərəçarpacaq dərəcədə azaldır.
İkinci mexanizm isə melanogenez (ləkə yaranma prosesi) ilə bağlıdır. Vitamin C tyrosinase fermentini bloklayır ki, bu da dərədə həddindən artıq piqment istehsalının qarşısını alır. Xüsusilə keçmişdə ağır sızanaq problemi yaşamış xanımlarda qalan qəhvəyi və ya qırmızı ləkələrin (PIH və PIE) solması üçün professional bir dermatoloq mütləq bu seruma müraciət edir. Bir dəri həkimi bilir ki, Vitamin C dərini ağartmır, sadəcə onun təbii tonunu bərabərləşdirir və daha işıqlı görünməsini təmin edir.
Bir çox xanım elə düşünür ki, Vitamin C yalnız qocalma əleyhinədir. Lakin aktiv sızanaq dövründən sonra dərinin bərpası üçün bu maddə kritikdir. Professional bir dermatoloq bildirir ki, Vitamin C-nin iltihab əleyhinə xüsusiyyətləri var. Bu da o deməkdir ki, yeni yaranan sızanaq elementinin qızartısını azalda və onun yerində dərin çapıq buraxmasının qarşısını ala bilər.
Lakin ehtiyatlı olmaq lazımdır. Əgər dərənizdə hələ də aktiv, irinli sızanaq ocaqları varsa, yüksək konsentrasiyalı Vitamin C qıcıqlanmanı artıra bilər. Belə hallarda bir dəri həkimi ilə məsləhətləşmədən özbaşına serum seçmək vəziyyəti pisləşdirə bilər. Hər bir dermatoloq təsdiq edər ki, doğru zamanda tətbiq olunan Vitamin C, post-akne ləkələrini (sızanaqdan sonrakı ləkələri) ən qısa müddətdə silən vasitədir. Əgər nizamlı olaraq sızanaq çıxaran bir dəriniz varsa, serumun "komedogen" (məsamə tıxayan) olmadığına əmin olmalısınız.
Düzgün serumu seçmək üçün bir neçə texniki detala diqqət yetirmək lazımdır. Professional bir dermatoloq üçün aşağıdakı üç faktor həlledicidir:
Forma: Ən effektiv forma L-Askorbin turşusudur (L-Ascorbic Acid). Lakin həssas və ya sızanaq meyilli dərilər üçün Sodium Ascorbyl Phosphate daha yumşaq bir seçim ola bilər.
Konsentrasiya: Başlanğıc üçün 10% kifayətdir. Professional bir dəri həkimi qeyd edir ki, 20%-dən yuxarı konsentrasiyalar daha çox effekt vermir, əksinə dərini yandıra bilər.
pH Səviyyəsi: Serumun dərindən işləməsi üçün pH səviyyəsi 3.5-dən aşağı olmalıdır.
Bir dermatoloq olaraq mənim xanımlara ən böyük xəbərdarlığım məhsulun qablaşdırılması ilə bağlıdır. Vitamin C işıq və hava ilə təmasda çox tez oksidləşir. Əgər aldığınız serumun rəngi narıncıya və ya qəhvəyi rəngə çalırsınızsa, o artıq xarab olub deməkdir. Belə bir məhsul dəridə yeni sızanaq yarada və ya mövcud problemləri dərinləşdirə bilər. Bir dəri həkimi hər zaman tünd rəngli, hava keçirməyən qablarda satılan serumları tövsiyə edir.
İnternetdə dolaşan yanlış məlumatlardan biri Vitamin C-nin günəş altında istifadə edilməməsi ilə bağlıdır. Əslində isə, hər bir professional dermatoloq bu serumu məhz səhər saatlarında tətbiq etməyi məsləhət görür. Niyə? Çünki Vitamin C günəş kreminin təsirini gücləndirir. Bir dəri həkimi bilir ki, günəş kremi UV şüalarının qarşısını alsa da, dəriyə sızan az miqdarda şüa sərbəst radikallar yaradır. Vitamin C isə həmin radikalları "ovlayır".
Səhər yuyunmuş dəriyə çəkilən Vitamin C, üzərindən vurulan SPF (günəş kremi) ilə birlikdə dərini polad kimi qoruyur. Bu kombinasiya xüsusilə sızanaq müalicəsi görən və ya ləkəyə meyilli xanımlar üçün mütləqdir. Lakin unutmayın ki, serum tək başına günəşdən qorumur. Əgər bir dəri həkimi sizə Vitamin C yazırsa, o mütləq günəş qoruyucu vərdişinizi də yoxlamalıdır. Düzgün qorunmayan dəridə hətta ən bahalı dermatoloq müalicəsi belə nəticəsiz qala bilər.
Vitamin C hər nə qədər faydalı olsa da, "hər dəriyə bir formula" prinsipi burada işləmir. Professional bir dermatoloq tərəfindən müayinə olunmadan çox güclü turşulara başlamaq dərinin baryerini poza bilər. Xüsusilə ekzema, rosacea (gül xəstəliyi) və ya çox kəskin sızanaq problemi olan xanımlar ehtiyatlı olmalıdırlar.
Bir dəri həkimi olaraq qeyd etməliyəm ki, bəzi pasiyentlərdə Vitamin C "purging" dediyimiz müvəqqəti sızanaq artımına səbəb ola bilər. Bu, adətən dərinin yenilənmə sürəti ilə bağlıdır. Lakin əgər səpkilər bir neçə həftədən çox davam edirsə, bu artıq məhsulun sizə uyğun olmadığının göstəricisidir. Təcrübəli bir dermatoloq bu fərqi ayırd edərək sizə alternativ inqrediyentlər (məsələn, niasinamid və ya azelaik turşusu) təklif edə bilər.
Xanımların ən böyük səhvi bütün aktiv maddələri eyni vaxtda istifadə etməkdir. Professional bir dermatoloq hər zaman xəbərdarlıq edir: Vitamin C-ni eyni rutində (eyni saatda) Retinol və ya güclü AHA/BHA turşuları ilə qarışdırmaq olmaz. Bir dəri həkimi adətən belə bir proqram tərtib edir: Səhər - Vitamin C, axşam - Retinol.
Əgər dərənizdə həm qırış, həm də aktiv sızanaq varsa, bu maddələrin ardıcıllığı həyati önəm daşıyır. Yanlış kombinasiya dərini qıcıqlandıraraq iltihabı tetikləyə bilər ki, bu da daha çox sızanaq yaranması ilə nəticələnər. Hər bir dermatoloq üçün pasiyentin dəri baryerini qorumaq birinci şərtdir. Bir dəri həkimi tapın və ondan sizin üçün fərdi bir cədvəl hazırlamasını istəyin.
Vitamin C serumu düzgün seçildikdə və istifadə edildikdə xanımların ən böyük gözəllik silahına çevrilir. O, dərini canlandırır, kollaqeni artırır və sızanaq izlərindən xilas olmağa kömək edir. Lakin unutmayın ki, dəri qulluğu fərdi bir prosesdir. Bir dermatoloq müayinəsindən keçmək, sizin dəri tipinizə və ehtiyaclarınıza ən uyğun məhsulu tapmağın ən qısa yoludur.
Bir dəri həkimi tərəfindən təsdiqlənmiş rutin sizə həm vaxtınıza, həm də büdcənizə qənaət etməyə imkan verəcək. Sızanaqsız, ləkəsiz və hər yaşda parlayan bir dəriyə sahib olmaq xəyal deyil. Bunun üçün sadəcə elmi əsaslı qulluq və professional bir dermatoloq dəstəyi lazımdır. Hər bir dəri həkimi sizə deyəcək ki, gözəllik daxili sağlamlığın və düzgün xarici qulluğun harmoniyasıdır. Əgər üzünüzdəki sızanaq və ya ləkələr sizi narahat edirsə, bu gün bir addım atın və professional məsləhət alın. Sizin dərəniz ən yaxşı qulluğa layiqdir.
Dermatoloq Dr. Fəridə Axundova
Diqqət: Bu səhifədəki məlumatlar yalnız ümumi məlumatlandırma məqsədi daşıyır və peşəkar tibbi məsləhəti əvəz etmir. Dəqiq diaqnoz və müalicə üçün mütləq ixtisaslı həkimlə şəxsən məsləhətləşməlisiniz. Hər bir pasiyentin vəziyyəti fərqlidir və fərdi yanaşma tələb edir.
Randevu üçün: +994 55 250 39 46
Dr. Fəridə Axundova ilə randevu alın və dəri sağlamlığınız üçün fərdi müalicə planı əldə edin. 15+ il təcrübə və minlərlə məmnun pasiyent.
Telefon: +994 55 250 39 46
