Çillər çox vaxt uşaqlıqdan bəri bizimlə olan, günəşin ilk şüaları ilə üzümüzdə "çiçək açan" kiçik piqment ləkələridir. Bəziləri üçün bu, təbii bir cazibə rəmzi olsa da, bir çox xanım dərinin daha bərabər tonlu və hamar görünməsi üçün bu ləkələrdən qurtulmağın yollarını axtarır. Professional bir dermatoloq üçün çillər dərinin ultrabənövşəyi şüalara verdiyi genetik bir reaksiyadır. Lakin hər bir ləkə çil deyil və yanlış müalicə dərini daha da zədələyə bilər. Bir dəri həkimi olaraq müşahidə edirəm ki, çilləri sızanaq izləri və ya günəş ləkələri ilə qarışdıran pasiyentlərin sayı az deyil. Bu yazıda çillərin təbiətini, onlardan qorunma yollarını və ən müasir kliniki müalicə metodlarını bir dermatoloq prizmasından ətraflı araşdıracağıq.
Çillər (elmi adı ilə ephelides) dərinin üst qatında melanin piqmentinin qeyri-bərabər paylanması nəticəsində yaranır. Professional bir dermatoloq izah edir ki, melanositlər (piqment istehsal edən hüceyrələr) günəş şüalarının təsiri altında daha çox melanin ifraz edir. Bu, dərinin özünü radiasiyadan qoruma mexanizmidir. Bir dəri həkimi bilir ki, çillər adətən açıq dərili, sarışın və ya kürən xanımlarda daha çox müşahidə olunur.
Maraqlıdır ki, heç kim çillərlə doğulmur. Onlar adətən 2-3 yaşından sonra günəşlə təmas nəticəsində yaranmağa başlayır. Professional bir dermatoloq qeyd edir ki, çillərin sayı yay aylarında artır, qışda isə rəngləri solur. Əgər üzünüzdə həm çillər, həm də aktiv sızanaq problemi varsa, müalicə strategiyası daha həssas qurulmalıdır, çünki bəzi ləkə açıcı maddələr sızanaq ocaqlarını qıcıqlandıra bilər. Bir dəri həkimi məhz bu balansı qorumaq üçün lazımdır.
Bir çox pasiyent üzündəki hər qəhvəyi nöqtəni çil zənn edərək bir dəri həkimi yanına gəlir. Lakin professional bir dermatoloq müayinə zamanı bunları fərqləndirir:
Lentigo (Günəş ləkələri): Bunlar çillərdən fərqli olaraq qışda solmur və adətən yaşla əlaqədar yaranır.
Post-İltihabi Hiperpiqmentasiya: Bu ləkələr sağalmış bir sızanaq yerində qalan izlərdir. Bir dəri həkimi üçün bu izlərin müalicəsi çillərdən tamamilə fərqlidir.
Melazma: Hormonal səbəblərdən yaranan daha böyük və nizamsız ləkələrdir.
Professional bir dermatoloq üçün diaqnozun düzgün qoyulması müalicənin 50%-dir. Yanlış tətbiq edilən ağardıcı kremlər ləkəni daha da tündləşdirə və ya dərinin baryerini pozaraq yeni sızanaq çıxışlarına səbəb ola bilər. Bir dəri həkimi dermatoskop vasitəsilə ləkənin dərinliyini ölçərək ən effektiv yolu seçir.
Müasir tibb çillərdən qurtulmaq üçün bir neçə effektiv üsul təklif edir. Professional bir dermatoloq pasiyentin dəri tipinə və ləkələrin sıxlığına görə aşağıdakı prosedurlardan birini seçə bilər:
Lazer şüaları melanin piqmentini hədəf alaraq onu parçalayır. Bir dəri həkimi üçün lazer ən sürətli nəticə verən üsuldur. Prosedurdan sonra çillər müvəqqəti olaraq tündləşir və bir neçə gün ərzində qabıq verərək tökülür. Professional bir dermatoloq vurğulayır ki, lazerdən sonra günəşdən qorunmaq həyati vacibdir, əks halda ləkələr daha tünd qayıda bilər.
Tərkibində qlikolik turşu, süd turşusu və ya TCA olan turşular dərinin üst qatını yeniləyir. Professional bir dermatoloq pilinq vasitəsilə həm çilləri azaldır, həm də məsamələri təmizləyərək sızanaq yaranmasının qarşısını alır. Bir dəri həkimi olaraq deyirəm: pilinq dərinin teksturasını hamarlaşdırır və ona parlaqlıq verir.
Maye azotla ləkələrin dondurulması üsuludur. Professional bir dermatoloq bu üsulu adətən tək-tək olan, daha tünd ləkələr üçün tətbiq edir. Bir dəri həkimi üçün bu üsul dəqiqlik tələb edir ki, sağlam toxuma zədələnməsin.
Professional bir dermatoloq tərəfindən yazılan ev qulluğu məhsulları klinik prosedurların təsirini qalıcı edir. Bir dəri həkimi ləkə müalicəsində adətən bu inqrediyentlərə üstünlük verir:
C Vitamini: Güclü antioksidantdır, piqmentasiyanı azaldır.
Retinoidlər: Hüceyrə yenilənməsini sürətləndirir. Lakin professional bir dermatoloq xəbərdarlıq edir ki, retinoidlər dərini günəşə qarşı həssas edir və yanlış istifadə edilərsə, sızanaq kimi qızartılar yarada bilər.
Niasinamid: Həm ləkələri açır, həm də sızanaq meyilli dərilərdə iltihabı azaldır.
Bir dəri həkimi olaraq tövsiyə edirəm ki, "xalq təbabəti" üsullarından (limon suyu, sirkə və s.) uzaq durasınız. Bu maddələr dərinin pH balansını pozaraq kimyəvi yanıqlara və inatçı sızanaq çapıqlarına yol aça bilər. Professional bir dermatoloq tərəfindən təsdiqlənmiş aptek məhsulları hər zaman daha təhlükəsizdir.
Əgər çilləriniz varsa, günəş kremi sizin ən yaxın dostunuz olmalıdır. Professional bir dermatoloq bilir ki, ən bahalı lazer müalicəsi belə, əgər SPF istifadə olunmursa, mənasızdır. Bir dəri həkimi hər səhər, hətta hava buludlu olsa belə, SPF 50+ qorumalı krem çəkməyi tapşırır.
Günəş kremi həm də dərini vaxtından əvvəl yaşlanmadan və sızanaq ləkələrinin qaralmasından qoruyur. Professional bir dermatoloq üçün günəşdən qorunma sadəcə kosmetik deyil, həm də dəri xərçənginin profilaktikasıdır. Bir dəri həkimi olaraq pasiyentlərimə hər 2 saatdan bir kremi yeniləməyi və geniş kənarlı papaqlar taxmağı məsləhət görürəm.
İnternetdə gördüyünüz reklamlar və ya dost tövsiyələri sizin dərəniz üçün uyğun olmaya bilər. Professional bir dermatoloq sizin dəri tipinizi, yaşınızı və sağlamlıq tarixinizi nəzərə alaraq fərdi proqram tərtib edir. Bir dəri həkimi müayinəsi zamanı dərinin nəm balansı, sızanaq meylliliyi və piqmentasiya dərəcəsi ölçülür.
Unutmayın ki, bəzən daxili xəstəliklər, xüsusilə qaraciyər və ya hormonal problemlər ləkələrin artmasına səbəb ola bilər. Professional bir dermatoloq lazım gəldikdə sizi qan analizlərinə yönləndirəcək. Bir dəri həkimi yalnız xarici görünüşünüzü deyil, həm də ümumi sağlamlığınızı düşünür. Əgər üzünüzdə həm çillər, həm də şiddətli sızanaq varsa, bu, kompleks yanaşma tələb edən tibbi bir vəziyyətdir.
Çillər sizin fərdiliyinizin bir parçası ola bilər, lakin onlardan xilas olmaq istəyirsinizsə, bunu elmi yollarla etməlisiniz. Professional bir dermatoloq köməyi ilə ləkəsiz, parlaq və sağlam bir dəriyə qovuşmaq xəyal deyil. Bir dəri həkimi ilə məsləhətləşərək dərənizin ehtiyaclarını öyrənin və yanlış müalicələrlə vaxt itirməyin. Hər bir sızanaq və hər bir çil düzgün yanaşma ilə müalicə oluna bilər.
Dermatoloq Dr. Fəridə Axundova
Diqqət: Bu səhifədəki məlumatlar yalnız ümumi məlumatlandırma məqsədi daşıyır və peşəkar tibbi məsləhəti əvəz etmir. Dəqiq diaqnoz və müalicə üçün mütləq ixtisaslı həkimlə şəxsən məsləhətləşməlisiniz. Hər bir pasiyentin vəziyyəti fərqlidir və fərdi yanaşma tələb edir.
Randevu üçün: +994 55 250 39 46
Dr. Fəridə Axundova ilə randevu alın və dəri sağlamlığınız üçün fərdi müalicə planı əldə edin. 15+ il təcrübə və minlərlə məmnun pasiyent.
Telefon: +994 55 250 39 46
